Zabytkowy kościół p.w. św. Marcina z Tours

Pierwszą świątynię parafialną w Czermnej ufundował między rokiem 1370 a 1398 ówczesny właściciel dóbr Czermnej – Dymitr „Podskarbek” z Goraja podskarbi Kazimierza Wielkiego. Uległa ona jednak zniszczeniu w skutek wojen tatarskich, a na jej miejscu między 1520 a 1537 rokiem wybudowano modrzewiową świątynię pod wezwaniem świętego Marcina z Tours. Została ona uroczyście konsekrowana w 1537 roku.Drewniany kościół ze słupową wieżą posiada zrębową konstrukcję ścian, które są dwustronnie szalowane deskami. W XVII wieku świątynia o gotyckim charakterze dachu, na którym znajduje się wieżyczka na sygnaturkę z latarnią i neogotyckim hełmem, została znacznie przebudowana. Jej wnętrzu nadano charakter barokowy.Wzniesiono kaplicę nakrytą pozorną kopułą ośmiopolową. Świątynia otoczona jest kamiennym murem z czterema kaplicami z I połowy XIX wieku (fundacji Kłosińskich).W mur wkomponowana jest kamienna dzwonnica parawanowa z podwójną arkadą z przełomu XVIII/XIX wieku z dwoma dzwonami z 1946r. Jeden z nich stanowi wotum za ocalenie ludności wsi podczas II wojny światowej i został ufundowany przez parafian. Wewnątrz świątyni Przez wprowadzenie do środka kościoła czterech ośmiobocznych filarów z arkadami stworzony został pseudo trójnawowy układ wnętrza, który pierwotnie był jednonawowy. Wnętrze kościoła zdobi polichromia figuralna i ornamentalna z 1877 roku. Przedstawia ona sceny: wniebowstąpienia, wniebowzięcia, uciszenia burzy.W centralnej części ołtarza głównego obecnie znajduje się kopia obrazu Matki Bożej Pocieszenia. Oryginał pochodzi prawdopodobnie z roku wyposażenia powstałego kościoła,który przypada na lata 1520 – 1532. Przedstawia madonne apokaliptyczną z dzieciątkiem. Namalowany na lipowej desce przez malarza zwanego mistrzem z Wójtowej. Obraz pierwotnie był częścią tryptyku. Do dziś została zachowana jego główna część.Dwa razy w roku wizerunek Matki Bożej Pocieszenia był zasłaniany innymi malowidłami; 11 listopada – obrazem „Świętego Marcina z Tours”, a w okresie Wielkiego Postu obrazem „Ukrzyżowanego Chrystusa” z 1969 roku, pędzla artysty plastyka Zygmunta Wilgusza z Krakowa. Jest to dzieło na wzór obrazu polskiego artysty z XVIII w. Wojciecha Gersona.W górnej kondygnacji głównego ołtarza, nad słynącym łaskami wizerunkiem Matki Bożej, znajduje się obraz „Świętej Trójcy” z 1870 roku. Po bokach obrazu umieszczone są figury czterech ewangelistów ozdobione atrybutami -z prawej strony od góry święty Łukasz z wołem i święty Jan z orłem, a z lewej święty Marek z lwem i święty Mateusz z człowiekiem. Poniżej kopii obrazu „Matki Bożej Pocieszenia” znajduje się tabernakulum z ołtarzem. Do 1969 roku służył on do sprawowania Najświętszej Ofiary. Po wprowadzeniu języka polskiego do liturgii Mszy Św. wybudowano w 1970 roku nowy ołtarz „do ludu”. Jego frontową ścianę ozdobiono płaskorzeźbą Jezusa ofiarującego chleb i wino, która do tej pory znajdowała się na ołtarzu głównym.Oprócz ołtarza w prezbiterium, tzw. synodalnego, znajdują się ołtarze boczne: po prawej stronie -neobarokowy z przełomu XIX/XX w. z rzeźbą „Serca Pana Jezusa”; po lewej stronie – późnorenesansowy z początku XVII w. z obrazem „Matki Bożej Różańcowej” z przełomu XIX/XX wieku. Ozdabia go również obraz „Świętej Trójcy” z 1928 roku. W bocznej kaplicy na wprost znajduje się ołtarz późnobarokowy z przełomu XIX/XX w. z XIX-wieczną rzeźbą „Świętego Antoniego”, a z prawej strony widoczny jest regencyjno- rokokowy ołtarz z XVIII w. z obrazem „Świętego Józefa” z XIX wieku.Innymi cennymi zabytkami starego kościoła są: ambona późnobarokowa z XVIII w., chrzcielnica kamienna z XVI w., organy ośmiogłosowe sprowadzone w 1897 roku ze Śląska, fabryki Bracie Rieger z Jgerdorfu, a także obrazy: „Serce Pana Jezusa” z II połowy XIX w., „Święty Antoni z Dzieciątkiem” z 1848 roku, „Święty Mikołaj” – barokowy z XVII/XVIII w., „Stacje Drogi Krzyżowej” z XVIII w., „Święta Teresa” z 1928 roku.Większość tych bezcennych zabytków znajduje się obecnie w nowej świątyni. W 2000 roku w celu zabezpieczenia przed zniszczeniem zostały tam przeniesione także inne cenne elementy wyposażenia starego kościoła, m. in.: wota, figury Św. Piotra, Św. Pawła i Serca Jezusowego, konfesjonały, feretrony, obrazy, wahadłowy zegar stojący, wieczna lampa oraz stacje drogi krzyżowej.Kościółek był odnawiany w 1850 i 1877. W 1911 roku pokryto go blachą, którą ufundował ks. J. Godek W 1958 krakowscy artyści-plastycy odnowili malowidła. W 1962 roku kościół został zelektryfikowany i pomalowany. W 1968 roku wykonano w nim instalację elektryczną i radiofoniczną, a także przeprowadzono jego remont. W latach 2006-2010 przeprowadzono remonty: ambony, chodnika, schodów. Odnowiono mur otaczający wraz z dzwonnicą, blacha pokrywająca kościół została zamieniona na gont oraz zrobione fundamenty. Remonty były finansowane głównie przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego.Stary kościół jest jednym z cenniejszych zabytków sakralnych o konstrukcji zrębowej i jest proponowany do Szlaku Architektury Drewnianej terenów Małopolski. Obecnie w dniu odpustu ku czci Św. Marcina z Tours (11 listopada) odbywają się w nim nabożeństwa. Od 2006 roku kościółek pełni funkcję kaplicy cmentarnej. Dnia 11 listopada odbędą się główne obchody 500lecia powstania świątyni. O godzinie 11 odprawiona zostanie uroczysta msza św. pod przewodnictwem ordynariusza diecezji ks. Bp Andrzeja Jeża. Następnie o godzinie 15 w domu kultury diecezjalny konserwator zabytków ks. Piotr Drewniak wygłosi prelekcję o zabytkowym kościele. Serdecznie zapraszamy.